Gelukkig moet je beleggen voor de lange termijn. Het was uitgekookt van enkele Griekse politici om voor de verkiezingen te tekenen voor een ‘deal’ met Europa en het IMF. Het leek een slimme zet, maar achteraf gezien was het een blunder met voorspelbare gevolgen. Wie getekend had, verloor.
En nu we toch Oudhollandse spreekwoorden in herinnering roepen, ook een mooie is die over die kruik, die net zo lang te water gaat tot hij barst. De Europese leiders weigeren keer op keer om de feiten onder ogen te zien en definitieve oplossingen te formuleren. Het is pappen en nathouden. De beste vergelijking is die van een schaakspel. Het uitrollen van de dikke Bertha in december door de Europese Centrale Bank (ECB) leek een meesterzet (de twee LTRO’s: goedkope leningen, want tegen 1%, aan Europese banken voor drie jaar met het gratis advies hiermee dan maar perifere staatsleningen te kopen), maar de tegenpartij was nog lang niet schaakmat gezet. Na de krachtige zet van de ECB is er een reeks zwakke zetten gevolgd en de Unie is zwakker komen te staan, zonder dat de partij overigens verloren is. Maar het lijkt erop dat we toch afstevenen op een climax. We naderen het moment van de western met de ?shoot-out’ in slow motion en dan kunnen we aan het bier! Het zou overigens voor mij ook een hele opluchting zijn wanneer deze matige B-film inderdaad eindelijk is afgelopen.
Slechtste scenario
Eerst maar even het slechtst denkbare scenario. Griekenland verlaat de euro en Europa heeft geen plan B. Dit zou volgens de volgende zettenreeks kunnen gebeuren. De ultralinkse oppositie wint nieuw uitgeschreven verkiezingen, wordt de grootste politieke partij en krijgt 50 zetels extra in het parlement (de grootste partij in het Griekse kiessysteem krijgt een bonus, bedoeld om versplintering tegen te gaan). Europa staakt betalingen aan de nieuwe Griekse regering en de ECB sluit Target 2 voor Griekenland af. De Griekse regering schort betaling van rente en aflossing op de staatsschuld op, nationaliseert alle banken, voert de drachme in en voert kapitaalrestricties in. Risicopremies op andere zwakke eurolanden lopen op. Burgers in die landen proberen massaal hun privévermogen naar Duitsland, Zwitserland, Noorwegen of waar dan ook te krijgen. Een massale bankrun is het gevolg en daarmee doemt het scenario op van omvallende banken, nationalisaties en totale desintegratie van de euro. Duitse en Nederlandse lange rentes worden negatief (de Nederlandse vijfjaarsrente rendeert op moment van schrijven 1,1%). Wanneer de kruitdamp is opgetrokken, blijken helaas ook het tot voor kort goudgerande Duitsland en Nederland failliet te zijn, zodat schulden op deze overheden bij nader inzien ook niet de beste belegging blijken te zijn. Nee, dan Amerikaans schatkistpapier!
Droomscenario
Het droomscenario. De Unie op basis van het principe dat je nooit een mooie crisis moet verknoeien begrijpt dat haar strategie is mislukt. Zij komt met een totaaloplossing voor Griekenland inclusief een tweede schuldsanering, en besluit de Griekse burger na vijf jaar economische krimp eindelijk eens uitzicht te bieden en de Griekse economie op een houdbaar pad te zetten. Zij garandeert deposito’s Europabreed, versterkt het veiligheidsnet, zet een Europees mechanisme in werking om zwakke banken te saneren en nog zo het een en ander. Ik stop even met dagdromen. Dat doet de Duitse (en Nederlandse) burger ook, want zij draaien op voor de rekening. De AAA-rating voor beide landen blijkt bij nader inzien een lachertje. Het vrolijke spel om in de geschiedenis een Nederlandse staatslening te vinden met een nog lagere rente dan de huidige (de jongste vondst is een achttiende-eeuwse 1,75%-VOC-lening) is voorbij. Rentes schieten omhoog en beurzen corrigeren nauwelijks, want er is weer perspectief op groei en inflatie. Er zijn vele tussenvarianten, ook met een bijrol van de dikke Bertha, maar daar zal ik niet over uitweiden. Wat moet je als belegger met deze onzekerheid? Onderweeg kernobligaties en Europese aandelen, overweeg US Treasuries en Amerikaanse aandelen.
Door: Léon Cornelissen, Robeco