Het samenvallen van de eerste stappen in de richting van een normaal monetair beleid in de VS met het voornemen van China om zijn financiële stelsel te saneren, betekent onmiskenbaar het einde van goedkoop krediet voor iedereen. Door de veranderde toon van de Fed zal de volatiliteit op de financiële markten waarschijnlijk toenemen, zo meent Carmignac Gestion.
De stijging van de rente als gevolg van de verandering van toon in de uitlatingen van de Amerikaanse Federal Reserve lijkt ons dan ook voort te vloeien uit conjuncturele en politieke overwegingen, want structureel gezien beperken de aanhoudende afbouw van de schulden in de ontwikkelde landen en de economische transformatie in China in een economische context van aanhoudende deflatoire druk nog steeds het groeipotentieel. In deze omstandigheden betekent de stijging van de nominale rente niet dat de markten een hogere inflatie verwachten. De stijging van de reële rente die daaruit zal voortvloeien, zal waarschijnlijk snel de aandacht weer vestigen op het niveau van de economische bedrijvigheid en zo een te forse stijging van de nominale rente voorkomen.
Geen crash
We geloven voorlopig dus niet in een obligatiecrash, noch in een drastische of duurzame ommekeer in de situatie, omdat de twee belangrijkste locomotieven van de wereld volgens ons onvoldoende drijfkracht hebben. De bezorgdheid van de Fed en de Chinese autoriteiten wijst echter duidelijk op het einde van het tijdperk van goedkoop krediet voor iedereen. Zo hebben de landen die sterk afhankelijk zijn van externe financiering al sterk te lijden gehad van deze omslag. Hun valuta, hun staatsobligaties en hun aandelenmarkten zijn fors teruggevallen. Wanneer echter de bezorgdheid over de Amerikaanse rente grotendeels is weggeëbd, zullen de sterkste opkomende landen hun groeivermogen kunnen tonen en zal blijken hoe sterk hun aandelenmarkten ondergewaardeerd zijn.
Tijd voor Europa
Doordat de eurolanden qua economische groei meer op één lijn komen, zal het op termijn gemakkelijker worden om in de eurozone een breder gedragen economisch beleid te gaan voeren. In Europa heeft de Duitse export relatief gezien te lijden van de vertraging van de wereldhandel en de daling van de yen, maar de door de Zuid-Europese landen geleverde inspanningen beginnen vruchten af te werpen op het gebied van export en werkgelegenheid. Doordat de eurolanden qua economische groei zo meer op één lijn komen, zal het op termijn gemakkelijker worden om in de eurozone een breder gedragen economisch beleid te gaan voeren. Er is in de komende maanden nog altijd een belangrijke rol weggelegd voor de Europese Centrale Bank, die gebruik moet maken van de vermindering van de monetaire ondersteuning in de VS om de neerwaartse trend van de euro tegenover de dollar te bevorderen en er tegelijkertijd voor moet zorgen dat de minder grote internationale overvloed aan liquiditeiten niet in de weg staat aan het verdere herstel van Europa.
Het lukt Japan
Japan wordt het enige land ter wereld dat gelijktijdig zowel van monetair als van budgettair beleid profiteert om de groei te stimuleren. Er zijn in Japan steeds meer positieve signalen. De inflatiedynamiek is er in de afgelopen zes maanden duidelijk positief geworden, de kredietverlening aan de private sector staat op het hoogste peil in vier jaar en het consumentenvertrouwen was in zeven jaar niet zo groot als nu. De reële effectieve wisselkoers staat op het laagste niveau sinds 1992 en zal de export een stevige duw in de rug geven. De industriële productie trekt aan en het nominale BBP daalt niet meer. De mentaliteit in Japan is merkbaar veranderd. Economische experts willen maar al te graag geloven in de maatregelen van de overheid. Verwacht wordt dat de bonussen die bedrijven aan hun werknemers uitkeren deze zomer met 5% tot 7% zullen stijgen. Het verwachte succes van de regeringscoalitie bij verkiezingen voor het Hogerhuis van het parlement werd op 21 juli bevestigd. Nu hij deze test heeft doorstaan, zal de premier waarschijnlijk geleidelijk de details van de geplande hervormingen bekendmaken, met name inzake de deregulering van de arbeidsmarkt. Wij denken dat de regering ons met haar hervormingsambities zal verrassen en dat Japan zich voorbereidt een grootse terugkeer op het internationale economische toneel.
