Emissiehandel is de handel in het recht om broeikasgassen uit te stoten. Met 1 emissierecht mag een bedrijf 1 ton koolstofdioxide (CO2) uitstoten. Het aantal beschikbare rechten is beperkt. De prijs voor een emissierecht, de CO2-prijs, wordt bepaald door vraag en aanbod. Dat maakt emissiehandel een marktinstrument om klimaatverandering tegen te gaan. Emissiehandel geeft bedrijven een keuze: betalen voor rechten om CO2 uit te stoten of dat geld investeren in schonere productiemethoden zodat de CO2-uitstoot blijvend omlaag gaat. Elk jaar komen er minder emissierechten beschikbaar.
In 2005 werd in de Europese Unie het Emissions Trading System (ETS) gestart. Het ETS is het grootste emissiehandelssysteem ter wereld. Nederland doet samen met 29 andere Europese landen mee aan dit Europese systeem voor de handel in emissierechten. Zo’n 10.000 Europese bedrijven doen eraan mee, samen verantwoordelijk voor 45 procent van de CO2-uitstoot in de Europese Unie. Denk wat Nederland betreft aan bijvoorbeeld Tata Steel, Shell, Yara, Vattenfall en RWE. Lange tijd heeft de handel in emissierechten een wat slapend bestaan geleid. De vraag was beperkt, de prijs erg volatiel en de liquiditeit soms zeer gering. Bovendien werden er emissierechten gratis weggegeven aan bedrijven met een verondersteld nationaal belang. Ondanks deze tekortkomingen is de uitstoot van CO2 in de Europese Unie sinds 2005 met 30 procent verminderd.
Hoe werkt het ETS? Ieder jaar stelt de Europese Commissie vast hoeveel CO2 de ETS-bedrijven mogen uitstoten. Deze hoeveelheid wordt ieder jaar lager, momenteel met 2,2 procent per jaar. Tussen 2013 en 2020 was dat nog 1,74 procent per jaar. Uiteindelijk wordt zo de doelstelling voor 2030 een reductie van 55 procent reductie nagestreefd. De hoeveelheid ton C02 dat uitgestoten mag worden is meteen ook het aantal emissierechten dat dat jaar op de markt komt. Voor elke ton CO2 die ze uitstoten, moeten bedrijven een emissierecht inleveren. De rechten kunnen gekocht worden op veilingen, de Europese Unie haalde hier in 2020 21 miljard euro mee op, of handelsplatformen, maar ook van andere bedrijven. Wanneer een bedrijf weinig uitstoot en emissierechten over heeft kan ze deze aan anderen verkopen. Tesla genereert op deze wijze het grootste gedeelte van zijn inkomsten door zijn rechten aan minder schone autofabrikanten te verkopen.
Oplopende prijs
Emissierechten worden zo ook heel interessant voor beleggers. Het is namelijk de enige asset class waarvan het aanbod structureel afneemt, terwijl de vraag wel toeneemt. Het gevolg is een oplopende prijs voor deze rechten. Vorig jaar steeg de prijs van de rechten van 33 naar 80 euro, een toename van 135 procent. Sinds de jaarwisseling is de prijs verder opgelopen. Dankzij deze spectaculaire stijging is onze regering miljarden minder kwijt aan klimaat- en energiesubsidies. Volgens deskundigen is er echter een veel hogere prijs voor een emissierecht nodig om klimaatneutraliteit in 2050 te bereiken. Voor bijvoorbeeld groene waterstof en de elektrificatie van de industrie is een prijs van ver boven de 100 euro nodig.
Beperkte correlatie
Een investering in emissierechten heeft een beperkte correlatie met de aandelenmarkt en draagt zodoende bij aan een betere spreiding in de portefeuille. Naast het interessante rendement voldoe je als belegger ook aan de steeds sterkere wens van de toezichthouders om volgens ESG-normen te beleggen. Hoe duurder het voor bedrijven wordt om rechten te kopen, hoe groter de motivatie om schonere innovaties door te voeren. Emissierechten kunnen daarnaast ook dienen als een bescherming tegen inflatie. Hogere grondstofprijzen kunnen immers opgevangen worden. Een investering in emissierechten lijkt dus voor veel beleggers heel interessant.
De handel in emissierechten verloopt via termijncontracten. Maar particuliere beleggers zouden deze markt ook kunnen betreden via een Exchange Traded Fund. Het anderhalf jaar geleden gelanceerde KraneShares Global Carbon ETF is met ruim 1,7 miljard dollar onder beheer inmiddels de grootste. De correlatie met de S&P 500-index is slechts 0,189. Naast de grootste investering in het ETS van de Europese Unie wordt er ook belegd in contracten in andere delen van de wereld (bijvoorbeeld Californië). Er is een aantal markten in emissierechten. Buiten de Europese Unie en de Verenigde Staten worden er ook in China, het Verenigd Koninkrijk en in Korea inmiddels initiatieven genomen een dergelijke markt op te starten.
Naast bovengenoemde ETF is er voor Europese beleggers inmiddels de WisdomTree Carbon ETC. De correlatie met de aandelenmarkt is nog lager, 0,059. Nagenoeg nihil dus. De marktkapitalisatie bedraagt inmiddels 200 miljoen euro. Er wordt met termijncontracten belegd in EU Carbon Emissions Allowances.
Beide beleggingen zijn gebaseerd op termijncontracten en dus geen fysieke belegging. Daarnaast kent deze belegging een politiek risico, omdat het aanbod van de emissierechten voor een groot deel bepaald wordt door de Europese Unie. Een duidelijk voordeel is de geringe correlatie met de aandelenmarkt. Deze is zo laag dat het gerust een aparte asset class genoemd kan worden. Een ander voordeel is de bescherming tegen inflatie. Hoe meer de prijzen van grondstoffen (energie) stijgen, hoe meer de emissierechten in waarde zullen toenemen. Emissierechten dragen daarnaast bij aan beleggen conform ESG-normen. Tenslotte is de keerzijde van het eerdergenoemde politieke risico ook weer een voordeel: De Europese Unie zal om de klimaatdoelstellingen te kunnen realiseren het aanbod steeds verder beperken.
Auteur heeft privé geen positie in een van de genoemde trackers, cliënten van Fintessa evenmin.
2 reacties op “Beleggen in CO2-emissierechten”
Mijn 1 ste belegging is in DutchGreen business.
Ik heb belangstelling in meerdere mogelijkheden.
Lavide is ook een heel goed fonds.